Ömer Güney Kişisel Web Sitesi

Bana ve hayata dair hersey

- Anasayfa- Hakkında- FORUM

Benchmarking Nedir? Bir şirketin veya kuruluşun kendini, diğer kuruluşlar ve uluslararası pazardaki uygulamalar ile karşılaştırıp, rakiplerinin iyi uygulamalarını örnek alarak, zayıf yönlerini geliştirmesi anlamına geliyor.

Nasıl Doğdu?

Benchmarking sözcüğü “benchmark”tan geliyor. Anlamı ise arazi üzerinde araştırma yapanların bir kaya, ya da duvar ya da bina üzerinde yaptıkları bir nirengi işareti. Arazi üzerinde ölçüm yapanlar, daha sonra bu işareti. Arazi üzerinde ölçüm yapanlar, daha sonra bu işareti, diğer ölçümleri yapabilmek için referans noktası olarak kullanıyorlar.

1970’lerde “benchmark” sözcüğü, teknik bir anlam ifade etmenin ötesinde yeni anlamlar kazandı ve “benchmarking” şekli ile iş dünyasına transfer oldu.

İşletme literatürüne, daha iyi uygulamayı hedef alarak, buna yönelik karşılaştırmaları ve uyarmaları içeren bir yönetim anlayışı olarak yerleşti.

Her ne kadar, benchmarking bir yönetim tekniği olarak ancak 1970’lerde adlandırıldıysa da, uygulamalar çok eskilere uzanıyor. Çünkü, rakipten öğrenme, gerekirse aynen taklit etme ya da esinleme insanoğlunun doğuşundan beri var.

Benchmarking Türleri

Süreç Benchmarking’i: Süreç ya da proses benchmarking’i olarak adlandırılan bu çalışmalar birbirinden ayrı iş süreçleri veya işlemler üzerine odaklanmayı ifade ediyor. Örneğin müşteri şikayet süreci, muhasebedeki faturalama süreci, sipariş alma süreci ya da insan kaynakları departmanının eleman seçimi süreci gibi… Bu tip benchmarking’de benzer işleri en etkin yapan şirketler aranıyor ve onların çalışmalarından yararlanılıyor. Son yıllarda özellikle ABD’de süreç benchmarking çalışmalarına ilişkin çok çalışmalarına ilişkin çok başarılı sonuçlar elde edildi. Süreç benchmarking’in önem kazanmasının nedenlerinden biri de özellikle şirketin ana süreçlerinde yapılan iyileştirmelerin rekabet gücüne ve finansal sonuçlara dorudan yansıması.

Performans benchmarking’i: Bu tür benchmarking, yöneticilerin kendi ürün veya hizmetlerin rekabet içindeki pozisyonu belirlemeleri anlamına geliyor. Örneğin fiyat, eknik özellikler, yan hizmetler, güvenilirlik ve diğer performans özellikleri bunlar arasında sayılabilir. Doğrudan ürünlerin veya hizmetlerin karşılaştırılması performans benchmarking’in temelini oluşturur Otomotiv, bilgisayar, finans performans benchmarking’ini uygulayan baylıca sektörlerdir. Böylece rekabete karşı ne durumda olduklarını kıyaslar.

Stratejik benchmarking: Genel olarak stratejik benchmarking şirketlerin nasıl rekabet ettiğini inceler. Staretejik benchmarking’in alanı çok daha geniştir ve bu tür çalışmalar yapanlar nadiren tek bir sektör üzerinden yoğunlaşırlar. Çok farklı sektörlerde, hatta pazarlarda, kazanan firmaları inceleyerek onların başarı öykülerinden kendilerine dersler çıkarırlar. Stratejik benchmarking uygulamaların başında Japon şirketleri gelir. Japon şirketleri kendi konularıyla hiç ilgisi olmasa dahi, Amerikalı şirketleri ziyaret etmeleri ile ün salmışlardır.

BENCHMARKING UYGULAMALARI

1.1. İşletme İçi (Internal) Benchmarking

Bu tür benchmarking genellikle çok uluslu şirketlerde, holdinglerde uygulanır. Bu tür uygulamada gizlik ve benzerlik sorunuyla karşılaşılmaz. Uygulamalar örgüt içi rekabeti canlı tutar.

Kardeş kuruluşlar, bölümler, alt birimler arasında yüksek performanslı süreçlerin işleyişi örnek alınarak, sorunlu yerlerde geliştirme olanakları ortaya çıkarılmaktadır.

1.2. Rekabetçi (Competitive) Benchmarking

Bu tür uygulama için karşılaştırılabilirlik esastır.

Rekabet avantajı sağlayacağı endişesi ile istenilen bilgilerin elde edilmesinde zorlanılabilir. Bu karşılaştırmalarda potansiyel uygulama alanları; kaynak yönetimi, iç denetim, insan kaynağı yönetimi, ücret ve prim sistemleri, satın alma vb.dir.

Rekabetçi benchmarking de karşılaştırmalara birden çok kuruluş katılabilmektedir.

1.3. İşlevsel (Functional) Benchmarking

Bu tür uygulamalar aynı iş kolunda olmasa da kimi benzer süreçlerde analojik yaklaşım uygulanarak yapılan karşılaştırmalardır. Örneğin stok yönetimi pazarlama ve dağıtım kanalları süreçlerinde bir yayın evi, başarılı bir yazılım şirketini benchmarklayarak performansını geliştirebilir. Rekabet alanı içinde kalmadıkça, bu uygulamalarda işbirliği yapacak kuruluşlar çok daha kolaylıkla bulunabilmektedir.

1.4. Genel (Generic) Benchmarking

Bu uygulamada seçilen kuruluşla ilgili çok geniş kapsamda bilgi toplanır. Burada rekabet koşulu ve karşılaştırılabilirlik aranmaz. Dünyaca başarılı sayılan kuruluşlar örnek alınır. Uygulamaların başarısı, kullanılacak analiz ve yaratıcılık yeteneğine bağlıdır. İncelemeler sonunda keşfedilen gelişme olanakları uygun bulunursa kuruluşa uyarlanır. Kimi ortak süreçlerde; faturalama, müşteri hizmetleri, muhasebe işlerinde bu karşılaştırmalar kolayca uygulanabilmektedir. Benchmarking’le ilgili açıklamaların tamamlanmasıyla ilgili yöntemle ilgili tartışmaların önemli bir noktasına değinmek gerekir. Rekabetin en önemli bir öğe olduğu iş dünyasında bu yöntemin uygulanabilmesi için gereken işbirliği nasıl oluşturulacaktır? Rekabet ve işbirliği nasıl dengelenebilir? Rakipler işbirliği yapar mı?

Etiketler:

, , , , , , , , , , , , , ,

2 Cevap “Benchmarking,Benchmarking Nedir?,Nasıl Doğdu?,Benchmarking Türleri”
  1. haliç diyor ki:

    kısa ve öz… çok teşekkürler…

  2. No Name diyor ki:

    çok işime yaradı…Sağolun

  3.  
Cevap yaz